Αλκοόλ και Διαβήτης

Όσα πρέπει να γνωρίζετε



Όσον αφορά στη σχέση αλκοόλ και διαβήτη, αρκετές επιδημιολογικές μελέτες έχουν δείξει ότι τα υγιή άτομα, με ελαφριά έως μέτρια κατανάλωση αλκοόλ, εμφανίζουν μειωμένο κίνδυνο επίπτωσης διαβήτη τύπου 2 και αυξημένη ευαισθησία της ινσουλίνης.


Επίσης, αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι στα άτομα με ήδη εκδηλωμένο σακχαρώδη διαβήτη, η χρόνια κατανάλωση μικρών ποσοτήτων αλκοόλ (5-15gr ημερησίως) σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο επίπτωσης στεφανιαίας νόσου, μέσω άγνωστων ακόμη μηχανισμών όπως π.χ. μέσω της αύξησης της HDL χοληστερόλης.


Ποιες είναι οι συστάσεις για το αλκοόλ στα άτομα με διαβήτη;

Σύμφωνα με τις ισχύουσες κατευθυντήριες οδηγίες της Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας, συστήνεται η κατανάλωση μέχρι 1 μονάδα αλκοόλης για τις γυναίκες και μέχρι 2 για τους άντρες ημερησίως (μια μονάδα αλκοόλης -unit – αντιστοιχεί σε 350 ml μπύρας, 150 ml κρασιού ή 45 ml λικέρ και περιέχει 15 γραμμάρια αλκοόλης).

Εάν υπάρχουν άλλα προβλήματα υγείας που δυσχεραίνονται με την κατανάλωση αλκοόλ, όπως ηπατίτιδα ή παγκρεατίτιδα, η αποφυγή κατανάλωσης ίσως είναι απαραίτητη. Γυναίκες που σκοπεύουν να μείνουν έγκυες, κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης και κατά το θηλασμό θα πρέπει να αποφεύγουν το αλκοόλ. Επίσης ίσως χρειαστεί μείωση της πρόσληψης αλκοόλ σε περιπτώσεις όπως παχυσαρκία, κακή ρύθμιση διαβήτη, υπέρταση, αυξημένα τριγλυκερίδια και ύπαρξη επιπλοκών.


Πως επηρεάζει το αλκοόλ τα επίπεδα σακχάρου;

Φυσιολογικά, όταν το σάκχαρό μας είναι χαμηλό, το συκώτι απελευθερώνει την αποθηκευμένη γλυκόζη στην κυκλοφορία για να κρατήσει τα επίπεδο του σακχάρου σταθερά. Ωστόσο, όταν πίνουμε αλκοόλ το συκώτι δεν απελευθερώνει με τον ίδιο ρυθμό τη γλυκόζη στην κυκλοφορία. Πιο συγκεκριμένα, το αλκοόλ εμποδίζει τη διαδικασία της γλυκονεογένεσης που λαμβάνει χώρα στο συκώτι, δηλαδή της παραγωγής γλυκόζης από υποστρώματα όπως το γαλακτικό οξύ, η γλυκερόλη και η αλανίνη. Οι δράσεις αυτές, μάλιστα, έχουν δοσο-εξαρτώμενο χαρακτήρα με αποτέλεσμα η υπογλυκαιμία να είναι πιο έντονη όσο περισσότερο αλκοόλ έχει καταναλωθεί. Έτσι, έχουμε αυξημένη πιθανότητα για υπογλυκαιμία. Το αλκοόλ επίσης μειώνει την ικανότητά μας να αναγνωρίζουμε τα συμπτώματα της υπογλυκαιμίας, κάνοντας πιο δύσκολη την αντιμετώπισή της.

Διαφορετικά αλκοολούχα ποτά έχουν διαφορετική επίδραση στο σάκχαρό σας, η οποία εξαρτάται από την περιεκτικότητα του ποτού σε αλκοόλ και υδατάνθρακες, τη συνολική κατανάλωση, τη ρύθμιση του διαβήτη κ.α.. Ένα μόνο αλκοολούχο ποτό (ένα μπουκάλι μπύρας 330 ml, μεσαίο ποτήρι κρασί) μπορεί να μην έχει τεράστια επίδραση στο συνολικό σάκχαρο στο αίμα σας. Εάν καταναλώσετε περισσότερα από ένα ποτά, αναμένεται αρχικά μια αύξηση των επιπέδων σακχάρου εξαιτίας την περιεκτικότητας του ποτού σε υδατάνθρακες.


Συνήθως οι μπύρες, τα κρασιά, τα σέρι και τα λικέρ προκαλούν αυτό το αποτέλεσμα. Εάν καταναλώσετε παραπάνω από ένα από αυτά τα ποτά, μπορεί να δείτε μια αύξηση του σακχάρου στο αίμα ακολουθούμενη από μια σταθερή πτώση μερικές ώρες αργότερα, συχνά ενώ κοιμάστε. Κάθε άτομο θα έχει μια ελαφρώς διαφορετική αντίδραση στα αλκοολούχα ποτά, οπότε είναι σημαντικό να ελέγξετε πώς ανταποκρίνεται το σώμα σας σε αυτό.


Ποια είναι τα σημεία προσοχής για την αποφυγή υπογλυκαιμίας;

Είναι σημαντικό να προσέχετε ορισμένα σημεία εάν παίρνετε αντιδιαβητικά δισκία ή ινσουλίνη για να μειώσετε την πιθανότητα εμφάνισης υπογλυκαιμίας.

  • Αποφεύγω να πιω υπερβολική ποσότητα αλκοόλ. Όσο μεγαλύτερη η ποσότητα, τόσο μεγαλώνει και η πιθανότητα υπογλυκαιμίας.

  • Αποφεύγω να πιω με άδειο στομάχι. Προτιμώ να φάω κάτι που περιέχει υδατάνθρακες πριν πιω ή να τρώω υδατανθρακούχα σνακ ταυτόχρονα με το ποτό.

  • Πάντα έχω κάτι μαζί μου σε περίπτωση υπογλυκαιμίας (π.χ. χυμό, ταμπλέτες γλυκόζης)

  • Τρώω ένα υδατανθρακούχο σνακ πάντα πριν τον ύπνο.

  • Αποφεύγω την κατανάλωση αλκοόλ μετά από έντονη και παρατεταμένη συνεδρία άσκησης.


Ποιο ποτό είναι καλύτερο;

Καλύτερο είναι να αποφεύγετε τα γλυκά ποτά, όπως είναι τα λικέρ, τα κοκτέιλ που περιέχουν μεγάλες ποσότητες ζάχαρης και τα ποτά που περιέχουν αναψυκτικά. Τέτοιου είδους επιλογές θα αυξήσουν κατά πολύ και απότομα το σάκχαρο.


Εξαιρετικές επιλογές αποτελούν το κρασί, ιδανικά ξηρό, και τα ποτά με αναψυκτικά χωρίς ζάχαρη. Η μπύρα και το ημίγλυκο κρασί αν και δεν περιέχουν τόσο αλκοόλ, περιέχουν υδατάνθρακες, όπου σε μεγάλες ποσότητες μπορεί να αυξήσουν τα επίπεδα του σακχάρου σας.